Hacio, gwe-rwydo a seiberfwlio – bob blwyddyn yn Awstria, mae cannoedd o filoedd o ddefnyddwyr yn dioddef seiberdroseddu. Gall yr effeithiau fod yn enfawr, ac mae'r troseddwyr yn elwa ar y gallu i aros yn ddienw ar y rhyngrwyd.
Mae nifer y troseddau sy'n cael eu riportio yn y rhan fwyaf o feysydd troseddu, megis byrgleriaethau mewn cartrefi a throseddau economaidd, yn parhau i fod yn uchel. Ym maes seiberdroseddu, fodd bynnag, cododd nifer yr achosion a gafodd eu riportio yn 2016 30.9 y cant o gymharu â'r flwyddyn flaenorol, i ychydig dros 13,000 o achosion, yn ôl Swyddfa Heddlu Troseddol Ffederal Awstria.
Gall unrhyw un ddioddef seiberdroseddu
Gall unrhyw un sy'n defnyddio'r rhyngrwyd heddiw ddioddef seiberdroseddu – er bod llawer o bobl, a chwmnïau cyfan hyd yn oed, yn gwrthod cydnabod hynny. Pobl yw'r ddolen wannaf o hyd. Mae'r colledion ariannol sy'n deillio o hyn yn enfawr. Bob blwyddyn yn Awstria, mae'r colledion yn dod i sawl miliwn o ewros, eglura Wolfram Littich, cadeirydd bwrdd Allianz Gruppe yn Awstria ac is-lywydd cymdeithas yswiriant Awstria, VVO. Fel y dengys arolwg diweddar gan y Cyngor Diogelwch ar y Ffyrdd (KFV), mae llawer iawn o achosion o seiberdroseddu a'r niwed sy'n deillio ohonynt yn mynd heb eu cofnodi yn Awstria. Dywedodd 24 y cant o'r ymatebwyr eu bod wedi dioddef seiberdrosedd yn ystod y blynyddoedd diwethaf ac wedi cael eu niweidio o ganlyniad.
Colledion ariannol mawr ac effeithiau seicolegol hirdymor
O gymhwyso'r canlyniadau hyn i'r boblogaeth sy'n defnyddio'r we (tua 4.2 miliwn o bobl yn Awstria), mae hyn yn golygu bod o leiaf miliwn o bobl yn Awstria wedi dioddef niwed ariannol neu seicolegol yn sgil o leiaf un digwyddiad yn ystod y blynyddoedd diwethaf. "Yn ôl y rhai yr effeithiwyd arnynt, feirysau a thwyll lle na chaiff nwyddau eu danfon sydd wedi achosi'r rhan fwyaf o'r colledion ariannol iddynt yn ystod y blynyddoedd diwethaf," eglura Othmar Thann, cyfarwyddwr KFV. Yn ôl arolwg KFV o fwy na 2,400 o bobl, mae'r colledion ariannol yn arbennig o uchel pan gaiff data sensitif eu dwyn (dwyn hunaniaeth). Nododd y rhai yr effeithiwyd arnynt fod y golled gyfartalog oddeutu 1,200 ewro. Gall dioddefwyr twyll ar y rhyngrwyd hefyd wynebu colledion ariannol sylweddol. Yn achos cwmnïau, gall y colledion hyn gyrraedd miliynau neu hyd yn oed biliynau yn gyflym pan fydd data sensitif yn newid dwylo heb ganiatâd.
Mae busnesau bach yn arbennig o agored i niwed
Mae’r rhai yr effeithiwyd arnynt yn nodi colled ariannol o 480 ewro ar gyfartaledd. Ond nid effeithiau ariannol yn unig sydd i droseddu ar y rhyngrwyd: gall y niwed seicolegol fod yn enfawr hefyd. Yn astudiaeth KFV, mae 72 y cant o’r rhai a ddioddefodd niwed yn nodi bod digwyddiad wedi cael effaith seicolegol ac emosiynol gymedrol i ddifrifol arnynt. Dioddefwyr bwlio a lladrad hunaniaeth sy’n dioddef yr effeithiau seicolegol mwyaf difrifol. Mae astudiaeth ddiweddar gan y cwmni archwilio KPMG hefyd yn dangos nad unigolion preifat yn unig sy’n cael eu heffeithio gan seiberdroseddu. Mae 30 y cant o’r busnesau a holwyd yn dweud eu bod wedi dioddef niwed yn sgil seiberdrosedd o leiaf unwaith. “Mae angen i fusnesau bach a chanolig, yn ogystal â chorfforaethau mawr, fod yn fwy ymwybodol o seiberddiogelwch,” eglura Andreas Tomek, partner yng ngwasanaethau cynghori KPMG. “Mae angen i fusnesau fabwysiadu safbwynt cyfannol er mwyn gallu mynd i’r afael yn effeithiol â heriau seiberdroseddu.” Yr hyn sydd ei angen yw dull integredig a chytbwys sy’n rhoi cymaint o ystyriaeth i bobl a phrosesau ag i dechnoleg. Yn syml, rhaid i seiberddiogelwch ddod yn gyfrifoldeb i’r uwch reolwyr er mwyn i fusnesau allu amddiffyn eu hunain rhag seiberdroseddu.
Datrysiadau: