Hackeatzea, phishinga eta ziberjazarpena: urtero ehunka mila kontsumitzaile dira ziberdelinkuentziaren biktima Austrian. Ondorioak izugarriak dira zenbaitetan, eta delitugileek Interneteko anonimotasuna baliatzen dute.
Delitu mota gehienetan, hala nola etxebizitzetako lapurretetan edo delitu ekonomikoetan, salaketa kopuruak handia izaten jarraitzen du. Ziberdelinkuentziaren arloan, ordea, salaketa kopurua % 30,9 igo zen 2016an aurreko urtearekin alderatuta, eta 13.000 kasutik gorakoa izan zen, Austriako Kriminalitatearen aurkako Bulego Federalaren arabera.
Edonor izan daiteke ziberdelinkuentziaren biktima
Gaur egun, Interneteko edozein erabiltzaile izan daiteke ziberdelituen biktima, nahiz eta pertsona askok eta enpresa osoek ere hori onartu nahi ez izan. Gizakia da, eta izaten jarraitzen du, ahulgune nagusia. Horrek eragindako kalte ekonomikoak izugarriak dira. Urtero milioika euroko kalteak sortzen dira Austrian, azaldu du Wolfram Littichek, Austriako Allianz taldeko administrazio-kontseiluko presidente eta Austriako Aseguratzaileen Elkarteko (VVO) presidenteordeak. Bide Segurtasunerako Kontseiluaren (KFV) azken azterlan batek erakusten duenez, Austrian handia da ezkutuan geratzen diren ziberdelituen eta horiek eragindako kalteen kopurua. Hala, inkestatutakoen % 24k adierazi dute azken urteotan ziberdelitu baten biktima izan direla eta horren ondorioz kalteak jasan dituztela.
Kalte ekonomiko handiak eta epe luzeko ondorio psikologikoak
Datu horiek Interneten aktibo diren biztanle guztietara estrapolatuz gero —4,2 milioi pertsona inguru Austrian—, esan nahi du azken urteotan gutxienez milioi bat pertsonak jasan dituztela kalte ekonomikoak edo psikologikoak Austrian, gutxienez behin gertatutako gertakari baten ondorioz. "Kaltetutakoen arabera, azken urteotako kalte ekonomiko gehienak birusek eta salgaiak entregatzearekin lotutako iruzurrek eragin dituzte", azaldu du Othmar Thann KFVko zuzendariak. KFVk 2.400 pertsona baino gehiagoren artean egindako azterlanaren arabera, kalte ekonomikoak bereziki handiak dira datu sentikorrak lapurtzen direnean (nortasun-lapurreta). Kaltetutakoek adierazi dutenez, batez besteko kaltea 1.200 euro ingurukoa da. Interneteko iruzur baten biktimek ere kalte ekonomiko handiak jasan ditzakete. Enpresen kasuan, kalte horiek berehala irits daitezke milioika edo milaka milioi eurora, datu sentikorrak nahi gabe beste norbaiten esku geratzen direnean.
Enpresa txikiak bereziki arriskuan
Kaltetuek adierazi dutenez, jasandako kaltearen zenbatekoa 480 eurokoa da batez beste. Baina Interneteko delinkuentziak ez ditu ondorio ekonomikoak soilik; kalte psikologikoak ere izugarriak izan daitezke: KFVren ikerketan, kaltetu direnen ehuneko 72k adierazi dute gertakari baten ondorioz kalte psikologiko eta emozional ertainak edo larriak jasan dituztela. Kalte psikologikorik larrienak osotasun psikikoaren aurkako erasoen (jazarpena) eta identitate-lapurretaren biktimek jasaten dituzte. KPMG auditoretza-enpresaren duela gutxiko ikerketa batek ere erakusten du ziberdelinkuentziak ez diela partikularrei soilik eragiten. Hala, inkestatutako enpresen ehuneko 30ek adierazi dute noizbait ziberdelitu baten ondorioz kalteak jasan dituztela. «Enpresa txiki eta ertainek nahiz korporazio handiek zibersegurtasunari buruzko kontzientzia are gehiago indartu behar dute», azaldu du Andreas Tomek KPMGko aholkularitza-arloko bazkideak. «Enpresek ikuspegi integral bat behar dute ziberdelinkuentziaren erronkei eraginkortasunez aurre egiteko». Ikuspegi integratu eta orekatu bat behar da, teknologiak ez ezik pertsonak eta prozesuak ere kontuan hartuko dituena. Azken batean, zibersegurtasunak zuzendaritzaren ardura zuzena izan behar du, enpresek ziberdelinkuentziaren aurrean beren burua babestu ahal izan dezaten.
Soluzioak: