Tölvuinnbrot, vefveiðar og neteinelti – á hverju ári verða hundruð þúsunda neytenda í Austurríki fyrir barðinu á netglæpum. Afleiðingarnar eru stundum gríðarlegar og gerendurnir nýta sér nafnleysið á netinu.
Fjöldi tilkynntra brota í flestum brotaflokkum, svo sem innbrota á heimili og efnahagsbrota, er enn mikill. Samkvæmt alríkisrannsóknarlögreglu Austurríkis fjölgaði tilkynntum netglæpum hins vegar um 30,9 prósent árið 2016 frá árinu áður og voru þeir rúmlega 13.000.
Netglæpir geta bitnað á hverjum sem er
Allir netnotendur geta nú orðið fyrir barðinu á netglæpum, þótt margir einstaklingar og jafnvel heilu fyrirtækin vilji ekki horfast í augu við það. Mannlegi þátturinn er og verður veikasti hlekkurinn. Fjárhagslegt tjón af þessum sökum er gríðarlegt. Árlega valda netglæpir tjóni upp á margar milljónir evra í Austurríki, segir Wolfram Littich, stjórnarformaður Allianz Gruppe í Austurríki og varaformaður austurrísku tryggingasamtakanna VVO. Nýleg könnun austurríska umferðaröryggisráðsins (KFV) sýnir að margir netglæpir og tjónið sem þeir valda í Austurríki eru aldrei tilkynnt. Þannig segjast 24 prósent svarenda hafa orðið fyrir netglæp á undanförnum árum og beðið tjón af.
Mikið fjárhagslegt tjón og langvarandi sálrænar afleiðingar
Ef þessar niðurstöður eru yfirfærðar á alla netnotendur í Austurríki, sem eru um 4,2 milljónir, þýðir það að að minnsta kosti ein milljón manna þar í landi hafi á undanförnum árum orðið fyrir fjárhagslegu eða sálrænu tjóni vegna eins eða fleiri slíkra atvika. „Samkvæmt frásögnum þolenda hafa tölvuvírusar og svik við afhendingu vöru valdið mestu fjárhagslegu tjóni á undanförnum árum,“ segir Othmar Thann, framkvæmdastjóri KFV. Samkvæmt könnun KFV, sem náði til rúmlega 2.400 manns, er fjárhagslegt tjón sérstaklega mikið þegar viðkvæmum gögnum er stolið (auðkennisþjófnaður). Þolendur meta meðaltjónið á um 1.200 evrur. Þeir sem verða fyrir netsvikum geta einnig orðið fyrir miklu fjárhagslegu tjóni. Hjá fyrirtækjum getur slíkt tjón fljótt numið milljónum eða milljörðum ef viðkvæm gögn komast í hendur óviðkomandi.
Lítil fyrirtæki sérstaklega í hættu
Þolendur segja tjónið að meðaltali nema 480 evrum. En netglæpir hafa ekki aðeins fjárhagslegar afleiðingar, heldur geta sálræn áhrif þeirra einnig verið gríðarleg: Í könnun KFV segjast 72 prósent þeirra sem hafa orðið fyrir tjóni hafa fundið fyrir miðlungs til mikilli andlegri og tilfinningalegri vanlíðan vegna atviksins. Mest eru sálrænu áhrifin hjá þolendum eineltis og auðkennisþjófnaðar. Nýleg rannsókn endurskoðunarfyrirtækisins KPMG sýnir einnig að netglæpir bitna ekki aðeins á einstaklingum. Þannig segjast 30 prósent fyrirtækjanna sem tóku þátt í könnuninni hafa orðið fyrir tjóni af völdum netglæpa. „Bæði lítil og meðalstór fyrirtæki og stórfyrirtæki þurfa að auka enn frekar vitund sína um netöryggi,“ segir Andreas Tomek, meðeigandi á ráðgjafarsviði KPMG. „Fyrirtæki þurfa að horfa heildstætt á málin til að geta tekist með árangursríkum hætti á við þær áskoranir sem netglæpum fylgja.“ Það kallar á samþætta og yfirvegaða nálgun þar sem jafnt er tekið tillit til fólks, ferla og tækni. Netöryggi verður einfaldlega að vera á ábyrgð æðstu stjórnenda svo að fyrirtæki geti varið sig gegn netglæpum.
Lausnir: